Projekt "Młodzież monitoruje stan środowiska"

Młodzież monitoruje stan środowiska (podsumowanie programu edukacyjnego) W piątek 11 kwietnia 2003 roku w Opolu odbyło się podsumowanie programu edukacyjnego „Czysta Odra - szkolny monitoring środowiska” prowadzonego przez Stowarzyszenie Opolskie Centrum Edukacji Ekologicznej. W programie wzięło udział 12 szkół z województwa opolskiego. Były to szkoły leżące na terenach parków krajobrazowych, chronionego krajobrazu lub na obszarach silnie zdegradowanych przez przemysł i gospodarkę człowieka. Uczniowie tych szkół szukali dzikich wysypisk śmieci na terenach swoich gmin, badali czystość wody w rzekach zlewni Odry oraz szukali drzew i głazów nadających się do objęcia ochroną prawną. Realizacja programu trwała 1 rok. Po jej ukończeniu szkoły przedstawiły Stowarzyszeniu OCEE raporty wraz z dokumentacją fotograficzną, opisem zinwentaryzowanych obiektów, szkicami, mapami, ankietami i wnioskami, które nasunęły się uczniom i nauczycielom po zakończeniu programu. W podsumowaniu wzięła udział prof. dr hab. Krystyna Dubel - prezes Stowarzyszenia Opolskie Centrum Edukacji Ekologicznej, mgr inż. Zbigniew Figas - prezes Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Opolu. Pierwsze miejsce za wkład pracy uczniów i nauczycieli, za wzorowo opracowany raport i duże zaangażowanie młodzieży zdobyło Publiczne Gimnazjum w Pokoju. Szkoła otrzymała nagrodę w postaci dużego telewizora. Nagrodę ufundował Wojewódzki Fundusz OŚ i GW. II miejsce zajęło Publiczne Gimnazjum w Otmuchowie, a III miejsce Publiczne Gimnazjum w Jemielnicy. Nauczyciele i uczniowie Publicznego Gimnazjum w Pokoju byli bardzo uradowani sukcesem. Szczególne uznanie należy się nauczycielkom, które zajmowały się monitoringiem. Mgr Maria Sowa i mgr Grażyna Łapszyńska badały wraz z uczniami kl.III A czystość Budkowiczanki i Stobrawy. Obie rzeki przepływają przez gminę Pokój. Badano temperaturę wody, odczyn, tlen rozpuszczony, zawartość fosforanów i azotanów, kwasowość i zasadowość, twardość ogólną i przewodnictwo elektrolityczne. W wyniku badań stwierdzono, że obie rzeki są czyste. Poszczególne parametry są poniżej dopuszczalnych norm obowiązujących w Polsce. Uczniowie zapoznali się ze skutkami oddziaływania człowieka na czystość wód. Nauczyli się posługiwać prostymi przyrządami pomiarowymi i wykonywać podstawowe oznaczenia chemiczne. Mgr Wanda Piętka wraz z uczniami szukała i inwentaryzowała dzikie wysypiska śmieci na terenie gminy Pokój. Mimo, że od kilku lat w gminie znajdują się legalne wysypisko komunalne, niektórzy mieszkańcy wywożą śmieci i odpady w ustronne miejsca. Młodzież znalazła, opisała i sfotografowała 11 dzikich składowisk. Mgr Elżbieta Gosławska z uczniami poszukiwała i opisywała drzewa i głazy narzutowe kwalifikujące się do ochrony prawnej. Zinwentaryzowano również pomniki przyrody położone na terenie gminy. W wyniku tego monitoringu opisano 22 drzewa oraz 4 głazy narzutowe o wartości przyrodniczej i historycznej. 14 kwietnia 2003 r. podczas posiedzenia Rady Gminy, w obecności Wójta Gminy Pokój - Władysława Kuika, prof. K. Dubel, dr M.Głowackiego, dyrektora Opolskich Parków Krajobrazowych - mgr B.Gębali, wizytatora Opolskiego Kuratorium Oświaty - mgr A.Górki-Lamkowskiej, nauczycieli, uczniów i mieszkańców gminy młodzież przedstawiła raport z zakończonego programu. Publiczne Gimnazjum w Pokoju wystąpiło z wnioskiem do Rady Gminy i Wójta Gminy Pokój o likwidację dzikich wysypisk śmieci, umieszczenie tabliczek urzędowych i ogrodzeń wokół istniejących pomników przyrody, przeprowadzenie prac konserwatorskich przy 1 pomniku oraz o objęcie prawną ochroną drzew i głazów narzutowych opisanych przez młodzież.

 

Co nauczycielki sądzą na temat programu „Czysta Odra - szkolny monitoring środowiska”?

Elżbieta Gosławska: Program był bardzo potrzebny i spełnił swoja rolę. Uświadomił młodzieży, jak ważne jest właściwe gospodarowanie zasobami przyrody, ochrona cennych obiektów przyrodniczych i wód oraz jakim problemem w dzisiejszym świecie są odpady. Uczniowie zrozumieli, że sami mogą czynnie uczestniczyć w działaniach na rzecz najbliższego środowiska. Program był realizowany zbyt krótko, aby można było stwierdzić, czy przyczynił się do zmian postaw uczniów w stosunku do problemów ochrony środowiska w sposób trwały, czy zaktywizował i zintegrował społeczność wokół przyjętej przez władze lokalne strategii ekorozwoju gminy Pokój. Działania w zakresie edukacji całego społeczeństwa gminy muszą być kontynuowane i skierowane do różnych grup mieszkańców.

Wanda Piętka: Realizacja monitoringu odpadów przyczyniła się do zaangażowania młodzieży na rzecz rozwiązywania problemów gospodarki odpadami na terenie gminy. Inwentaryzacja wysypisk uświadomiła uczniom problem opakowań jednorazowego użytku, gospodarki surowcami wtórnymi oraz zagrożeń związanych z odpadami niebezpiecznymi. Poprzez swoje zaangażowanie uczniowie niewątpliwie oddziałują na swoje rodziny i sąsiadów w zakresie racjonalizacji gospodarki odpadami.

Grażyna Łapszyńska: Monitorowanie stanu czystości wód było dla nas nowym i wcale niełatwym wyzwaniem. Musieliśmy pokonać wiele trudności; od niesprzyjającej, zimowej aury, po nabycie umiejętności wykorzystania przyrządów badawczych. Realizacja zadań projektu pozwoliła uczniom zgłębić problem ochrony środowiska i w znacznym stopniu zintegrowała grupę prowadzącą obserwację stanu czystości rzek Budkowiczanki i Stobrawy. Miniony rok, który poświęciliśmy na badanie obu rzek uświadomił nam, że monitoring wód wymaga kontynuacji.

Maria Sowa: Realizacja monitoringu pozwoliła młodzieży szerzej zapoznać się z podstawowymi zanieczyszczeniami fizycznymi i chemicznymi wód, źródłami tych zanieczyszczeń i sposobami ich unikania. Monitoring wód uświadomił młodzieży, że pozornie czysta woda zawiera wiele substancji chemicznych niewidocznych gołym okiem. Uzyskane wyniki pomiarów zainspirowały uczniów do wykorzystania swoich umiejętności komputerowych w celu analizy wyników, sporządzania wykresów i diagramów, wyciągania wniosków. Chciałabym również nadmienić, że dużym wsparciem i pomocą przy realizacji programu służył nam dyrektor szkoły mgr Henryk Łapszyński, za co mu bardzo dziękujemy.