WAA - obserwacje astronomiczne w Zagwiździu



Czternastoosobowa grupa uczniów zainteresowanych astronomią zebrała się 20 maja wieczorem przed godziną dwudziestą przed szkolnym budynkiem w oczekiwaniu na autokar, który miał nas zabrać na kolejne spotkanie z naukowcami z Uniwersytetu Opolskiego. Tym razem zostaliśmy zaproszeni na bezpłatną wycieczkę do Zagwiździa, gdzie w budynkach starej huty żeliwa znalazło się miejsce na bazę astronomiczną dla uczniów z terenu całego województwa uczestniczących w projekcie Wirtualnej Akademii Astronomii .
W uniwersyteckim autokarze oprócz zawodowych astronomów i studentów fizyki jechali - pod opieką swojej nauczycielki fizyki Jolanty Kasprzyk - uczniowie liceum i gimnazjum z Zespołu Szkół w Dobrzeniu Wielkim. Ten piękny majowy wieczór mieliśmy spędzić wspólnie z nimi. Wieźli ze sobą dwa teleskopy – jeden szkolny i drugi prywatny. Trzeci teleskop, z którego mieliśmy skorzystać był własnością Uniwersytetu.
Gdy zajechaliśmy na miejsce, było jeszcze jasno, ale słońce już zachodziło i wyglądało na to, że będziemy mieć wymarzoną pogodę do obserwowania gwieździstego nieba.
Przed zachodem słońca zapoznaliśmy się z terenem otaczającym starą Hutę Żeliwa w Zagwiździu, obejrzeliśmy eksponaty historyczne zgromadzone w Regionalnej Sali Muzealnej, a p. Maria Kania, reprezentująca gościnne władze gminy Murów, wprowadziła nas w klimaty historyczne i opowiedziała historię i dotyczącą samej huty. Spośród wszystkich zgromadzonych tutaj przedmiotów największe zainteresowanie - szczególnie wśród chłopaków - wzbudziły zabytkowe militaria umieszczone w szklanych gablotkach.
Po części historycznej udaliśmy się do pomieszczeń huty przeznaczonego na prelekcje i tam p. Marcin Szpanko opowiedział młodzieży o historii i przyszłości eksploracji Układu Słonecznego.
W tym czasie w pewnej odległości od źródeł światła zostały rozłożone teleskopy z Dobrzenia Wielkiego i już wkrótce p. Andrzej Czaiński, astronom UO rozpoczął spacer z pierwszymi ciekawymi innych światów uczniami po gwieździstym niebie
Dzielnie towarzyszył mu w ramach popularyzowania astronomii Michał Kosturek uczeń Zespołu Szkół w Dobrzeniu Wielkim, który zabrał ze sobą na obserwacje swój prywatny teleskop. Na zmianę z p. Czaińskim oprowadzał młodsze koleżanki i kolegów po innych planetach.
Zobaczyliśmy Jowisza wraz z jego czterema największymi księżycami, czerwoną tarczę powierzchni Marsa, a nawet Saturna z jego pierścieniem. Przekonaliśmy się, że obsługa teleskopu nie należy do najprostszych czynności i bardzo wiele zależy od jego prawidłowego ustawienia.
Gdy wygaszono ostatnie światła, zobaczyliśmy, jak wiele gwiazd można zobaczyć. Dowiedzieliśmy się również, że ludzkie oko potrzebuje ponad pół godziny na osiągnięcie maksymalnej możliwości w zakresie widzenia najsłabszych obiektów. Tyle czasu trwa na pełna akomodacja oka. Wystarczy tylko ułamek sekundy, aby błysk latarki oślepił nas tak, iż na ponowne odzyskanie tej widzialności należy czekać znowu pół godziny.
Po prelekcji p. M. Szpanko rozłożył teleskop uniwersytecki i te same obiekty, które wcześniej widzieliśmy poprzez słabsze teleskopy, tym razem mogliśmy podziwiać ze szczegółami pod większym powiększeniem.
Gdy jedni podziwiali gwiazdy i uczyli się rozpoznawać podstawowe, najbardziej popularne gwiazdozbiory, inni mogli się zagrzać w cieple dużego ogniska przygotowanego przez organizatorów wieczoru. Można było w jego płomieniach upiec kiełbaski na spóźnioną kolację.
Obserwacje trwały niemal do północy. Okazało się, ze mimo bardzo ciepłego dnia i wieczoru na nocne obserwacje należy ubrać się ciepło - im później po zachodzie, tym bardziej robiło się chłodno.
Zmęczeni, niektórzy nieco zmarznięci, ale zadowoleni uczniowie udali się do autokaru i po krótkiej podróży trafili pod opiekę czekających przy szkole rodziców.
Dziękujemy serdecznie wykładowcom i organizatorom - w szczególności p. Katarzynie Książek!

Opiekun wycieczki z ramienia PG w Pokoju – Marzena Draszczuk

Teresa Walas zaprasza do obejrzenia prezentacji na temat Słońca: LINK

Więcej zdjęć: LINK

WAA - spotkanie z kierownikiem pracowni astronomii na Uniwersytecie Opolskim p. mgr M. Szpanko



W ramach projektu Wirtualna Akademia Astronomii we wtorek 13 maja pan mgr Marcin Szpanko - specjalista astronomii i kierownik pracowni dydaktyki astronomii na Uniwersytecie Opolskim - spędził ponad dwie godziny z naszymi uczniami, którzy zachęceni pierwszym wykładem p. dr Katarzyny Książek zarejestrowali się i uzyskali dostęp do teleskopu na Teneryfie.
Tym razem zespół młodych astronomów miał możliwość poznać szczegóły techniczne i ciekawostki związane z pracą robotyczego teleskopu.
Teleskop ten jest własnością Uniwersytetu Bradfora.
Bradford Robotic Telescope to zbiór teleskopów i innych instrumentów na Teide (Teneryfa). Jest on dostępny dla wszystkich za pomocą strony internetowej www.telescope.org.
Dzieciom i młodzieży w celach edukacyjnych dedykowana jest strona www.schools.telescope.org
Obecnie trwają prace nad udostępnieniem tej właśnie strony w języku polskim, co będzie stanowić duże ułatwienie w korzystaniu z niej już w najbliższej przyszłości. Pracownicy uniwersytetu Bradforda „starają się zainspirować nową generację przedstawiając prawdziwą naukę w zabawny i przystępny sposób”. Uczniowie mogą tutaj samodzielnie zdobywać widzę o wszystkich obiektach kosmicznych oraz o zjawiskach jakie występują we wszechświecie a swoją wiedzę mogą weryfikować za pomocą udostępnionych tam testów. Na razie strona jest w wydaniu angielskojęzycznym, ale można skorzystać z tłumacza Google. Ambitniejsi uczniowie mogą natomiast przy okazji szlifować umiejętności w zakresie języka angielskiego.
Teide na Teneryfie jest jednym z najlepszych miejsc obserwacyjnej w Europie. Sprzyjają temu warunki klimatyczne, niewiele pochmurnych lub deszczowych dni w roku, wysoka przejrzystość powietrza i duże odległości od wszelkich źródeł światła, tak bardzo w dzisiejszych czasach zaśmiecających astronomom nocne niebo. Położony jest na dużej wysokości ponad chmurami. Często bywa tak, że gdy na górze, gdzie umieszczony jest teleskop jest tak zimno, iż potrzebne jest zimowe ubranie, okazuje się, że po zejściu na dół, trafia się prosto w warunki tropikalne panujące na plażach otaczających wyspę.
Obserwatorium jest pełni zautomatyzowane i na codzień sterowane poprzez Internet. Jedynie w przypadku niektórych awarii , konieczna jest interwencja człowieka i wtedy oddelegowany pracownik wsiada w samolot i leci na wyspę. Tam dokonuje niezbędnych napraw sprzętu i wraca z powrotem.

Zalety teleskopu
· Nie trzeba czekać nocą na zdjęcia – są one automatycznie zaplanowane i wykonane.
· Można wybierać samemu obiekt, który chcemy sfotografować i podać swoje parametry do wykonania swojej fotografii takie jak zoom, ekspozycja, filtry i wiele innych.
· Aby robić zdjęcia nie jest wymagana znajomość astronomii i teleskopów.
· Teleskop cechuje się wielką elastycznością – można fotografować wszystko – od całych konstelacji po odległe mgławice i galaktyki.
· Istnieje możliwość edytowania zdjęć za pomocą odpowiedniego oprogramowania powiązanego ze stroną.
· Za wykonane zdjęcia opłata nie jest pobierana i można z nich korzystać w dowolny sposób.


P. mgr Marcin Szpanko udzielił naszym uczniom także wielu informacji na temat przetwarzania wykonanych zdjęć i zapewne, gdyby nie konieczność wyjazdu do kolejnej szkoły p. Marcin spędziłby z naszymi ciekawymi wszechświata uczniami dużo więcej czasu.

Marzena Draszczuk





„Wirtualna Akademia Astronomii - możliwości i perspektywy” – wykład dr Katarzyny Książek



05.05.2014 (poniedziałek) na lekcji czwartej i piątej zainteresowani uczniowie klas pierwszych i drugich uczestniczyli w wykładzie nt. „Wirtualna Akademia Astronomii - możliwości i perspektywy”. Poprowadziła go p.dr Katarzyna Książek, która jest pracownikiem naukowym Uniwersytetu Opolskiego i jednocześnie wiele swojej uwagi poświęca rozwijaniu zainteresowania naukami ścisłymi wśród dzieci i młodzieży.

Astronomia jest tak ciekawą dziedziną wiedzy, że potrafi zainteresować niemal każdego. Jednocześnie wymaga zaprzyjaźnienia się z naukami ścisłymi. Dlatego, jeśli można mówić, iż „przez żołądek trafia się do serca”, to analogicznie, prawdziwym jest stwierdzenie: „- Poprzez astronomię można młodzież zainteresować naukami ścisłymi, takimi jak fizyka czy matematyka”. Wszechświat jest wielkim laboratorium, w którym obowiązują prawa poznane na Ziemi a matematyczne zależności pozwalają odkrywać planety i inne obiekty, czasami dużo wcześniej nim zobaczy się je przez najlepsze teleskopy i lunety. W astronomii kryje się przy tym tyle romantyzmu, że przyciąga również najbardziej zatwardziałych humanistów. Osoby kochające piękne obrazy mogą nasycić swoje oczy grafiką płynącą z najodleglejszych zakamarków kosmosu, które udostępnia nam aparatura znajdującą się na krążącym wokół Ziemi i wysoko ponad chmurami telekopie Hubble’a.
Zatem w tej najstarszej z nauk - dla każdego coś dobrego!

Nasi uczniowie z dużym zainteresowaniem wysłuchali informacji o projekcie pilotowanym przez opolski uniwersytet. Najlepszym tego dowodem jest fakt, iż wszyscy poprosili o przydzielenie im kont pozwalających na robienie zdjęć teleskopem umieszczonym na Teneryfie (konto takie może wykupić sobie każdy, ale dla uczestników WAA jest bezpłatne). Robienie zdjęć z własnymi parametrami jest możliwe dzięki Internetowi i możliwościom technicznym, jakimi obecnie dysponuje astronomia. Należy dziś ona do najszybciej rozwijających się nauk. Pojawienie się komputerów i nowoczesnej fotografii cyfrowej dało astronomom do ręki potężne narzędzia. Rozpoczęła się nowa era dla badaczy nieba. Internet pozwolił na upowszechnienie eksploracji wszechświata. Coraz częściej odkrywcami stają się najmłodsi badacze, którzy pracując w domu odnajdują nowe, odległe planetoidy, komety i inne obiekty. W ramach różnorodnych projektów nawiązywana jest współpraca przekraczająca granice poszczególnych krajów a na wzór pajęczyny internetowej powstaje międzynarodowa sieć młodych badaczy i naukowców.

Po wykładzie liczba naszych młodych astronomów zwiększyła się z pięciu do czternastu.

Nawiązaliśmy stałą współpracę z Uniwersytetem, a p. dr Katarzyna Książek zaprosiła naszą szkołę na Dni Otwarte w ramach XII Festiwalu Nauki organizowanego m.in. przez Uniwersytet Opolski.


Natomiast Dominika Kowalska zaprasza do obejrzenia prezentacji o planetach. Link: TUTAJ

Poniżej link dla tych, którzy chcą obejrzeć ciekawy i piękny świat poza Ziemią:
http://apod.pl/apod/astropix.html

Marzena Draszczuk
Zdjęcia z teleskopu: Justyna Stiler




 

Teleskop na Teneryfie dostępny dla naszych uczniów!



"Dzięki projektowi WAA można zostać astronomem nie wychodząc z domu!
Taką możliwość oferuje Uniwersytet Opolski.
Jeśli mieszkasz lub uczysz się na Opolszczyźnie, możesz przystąpić do Wirtualnej Akademii Astronomii.
WAA zaprasza wszystkich, którzy interesują się astronomią lub naukami ścisłymi. Do akademii przyłączyły się już szkoły podstawowe, gimnazjalne i ponadgimnazjalne, uniwersytet zaprasza także jednak pojedyncze osoby zainteresowane tą tematyką. Wystarczy zarejestrować się na stronie www.fizyka.uni.opole.pl/ odkrywca do danej klasy wpisując odpowiednie kody.
Co daje wstąpienie do Wirtualnej Akademii Astronomii? Można robić zdjęcia teleskopem robotycznym znajdującym się na Teneryfie, wykorzystując Internet (liczba miejsc ograniczona liczy się kolejność zgłoszeń), można brać udział w wyjazdach obserwacyjnych organizowanych w ramach WAA, można współpracować z  obserwatorium astronomicznym Uniwersytetu Opolskiego (informacja o spotkaniach bezpośrednio na skrzynkę pocztową i na stronie WAA), można korzystać z bazy informacji i ciekawostek astronomicznych oraz uczestniczyć w jej tworzeniu, można także przystąpić do konkursu astronomicznego: plastycznego, literackiego czy badawczego.”
Gazeta Wyborcza


Nasza szkoła uczestniczy w Wirtualnej Akademii Astronomii. Zdjęcia teleskopem na Teneryfie robią już uczennice klas drugich, które do tej pory pracowały pod opieką M. Draszczuk w kółku FAFIK: Nina Bąkowska, Dominika Kowalska, Justyna Stiler, Sara Scheitza i Teresa Walas.
Uczestnicy kółka rozwijają swoje zainteresowania i chcą popularyzować astronomię wśród swoich koleżanek i kolegów.
Więcej o projekcie, do którego można się jeszcze zgłaszać jest na stronie:
http://www.fizyka.uni.opole.pl/odkrywca


Nina Bąkowska zaprasza do obejrzenia prezentacji, w której opowie czym zajmuje się astronomia. Do pobrania: TUTAJ
Obraz z teleskopu na żywo: http://www.telescope.org/v4imagegallery.php

Poniżej zdjęcia zrobione teleskopem:

 

Projekt edukacyjny "Z Astronomią na Ty"

„Z Astronomią na Ty”
realizowany
od 01.092003 do 31.05.2006

Autor, realizacja i opracowanie: Marzena Draszczuk

Cel projektu:

W związku z faktem niewielkiej możliwości wyposażenia uczniów w wiedzę z dziedziny astronomii w ramach nauczanego przedmiotu fizyka z astronomią postanowiłam w niekonwencjonalny sposób przybliżyć uczniom tę jakże ciekawą nauką. Poszerzenie horyzontów ma dać uczniom wyobrażenie o miejscu człowieka we wszechświecie, jego złożoności wszechświata i jego harmonii oraz osobliwościach, a w ostatecznym efekcie wzbudzenie zainteresowania astronomią

Cele szczegółowe:

Zapoznanie z elementarną wiedzą astronomiczną.
Rozbudzenie zainteresowania astronomią.
Przybliżenie podstawowych pojęć związanych ze wszechświatem
Poznanie podstawowych instrumentów astronomicznych – ich budowa, zastosowanie, metody obserwacji.
Nawiązanie kontaktów z Młodzieżowym Obserwatorium Astronomicznym w Niepołomicach
Poznanie osiągnięć i zadań Młodzieżowego Obserwatorium Astronomicznego w Niepołomicach.
Zachęcenie do zdobywania i poszerzania wiedzy poprzez przykład działalności MOA – ekspedycje naukowe młodzieży do Meksyku, na Madagaskar, na Węgry, do Turcji, Republiki Południowej Afryki, na Islandię.
Zwiedzenie Krakowa z podkreśleniem jego naukowej roli w wiekach ubiegłych oraz we współczesności.
Projekt zakłada realizacje następujących zadań:

I. Nawiązanie kontaktu z Młodzieżowym Obserwatorium Astronomicznym w Niepołomicach

II. Astronomiczna Zielona Szkoła NIEPOŁOMICE 2004 – projekt edukacyjny

III. Astronomiczna Zielona Szkoła NIEPOŁOMICE 2005 – projekt edukacyjny

IV. Astronomiczna Zielona Szkoła NIEPOŁOMICE 2006 – projekt edukacyjny

V. Prelekcja astronomiczna w GOK w Dobrzyniu Wielkim 14.09.2004

VI. Organizacja „Spotkań z Astronomią” dla szkół sąsiednich gmin.

VII. Wieczorny pokaz nieba przez największy przenośny teleskop 20.10.2004

VIII. Wyjazd do Śląskiego Planetarium w Chorzowie.

IX. Wykonanie gazetek i plansz w klasopracowni fizycznej o tematyce astronomicznej.

X. Wykonanie przez uczniów referatów o tematyce astronomicznej pisanych ręcznie oraz redagowanych komputerowo z wykorzystaniem informacji zawartych w czasopismach i w Internecie.

XI. Wykonanie przez uczniów prezentacji o tematyce astronomicznej.


I. Nawiązanie kontaktu
z Młodzieżowym Obserwatorium Astronomicznym
w Niepołomicach


Obserwatorium w Niepołomicach znane jest mi z wczesnych lat młodości, gdy jako licealistka uczęszczałam tam na zajęcia organizowane przez Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii w Krakowie. Na bazie obserwacji wykonanych w tej placówce oraz podczas ekspedycji organizowanych przez Sekcję Obserwacji Gwiazd Zmiennych opracowałam w trakcie studiów swoją pracę magisterską.
Z przyjemnością stwierdzam, że od tamtego czasu placówka ta znacznie rozbudowała swoją działalność, zwłaszcza edukacyjną. Prowadzi bardzo szeroką ofertę z możliwością ciekawego spędzania czasu dla młodzieży o szerokim wachlarzu zainteresowań. Na stałe pracują tam różnorodne sekcje astronomiczna, astrofotograficzna, informatyczna, multimedialna i internetowa. Obserwatorium organizuje ekspedycje naukowe, których celem jest obserwacja i fotografowanie zaćmień Słońca. Wyjazdy organizowane są w różne rejony świata -do Meksyku, Republiki Południowej Afryki, na Madagaskar, Węgry, do Islandii a w ostatnim roku do Turcji.
Wykorzystując swoje wcześniejsze kontakty z tą placówką nawiązałam współpracę wynikiem, której były organizowane przeze mnie Astronomiczne Zielone Szkoły w trzech kolejnych latach.
Uznałam, że ośrodek ten może spełnić moje oczekiwania w zakresie organizacji zielonych szkół. Moim celem był nie tylko wypoczynek w trakcie wyjazdu, ale przede wszystkim płynące z miejsca pobytu możliwości edukacyjne. Uczestniczyliśmy w prelekcjach i pokazach organizowanych w ośrodku, a lokalizacja Niepołomic nieopodal Krakowa dała nam olbrzymią szansę zapoznania się z dorobkiem historycznym i kulturalnym dawnej stolicy państwa polskiego.
Także pobyt w samych Niepołomicach pozwolił młodzieży zaobserwować walory życia w niewielkim, ale pięknie zadbanym i świetnie prosperującym miasteczku.
Walory wychowawcze nawiązania kontaktu są ogromne. Poza realizacja zadań o charakterze astronomicznym, uczestnicy „zielonych szkół” mieli możliwość bliskiego spotkania się z życiem w wielkim mieście, jego możliwościami kulturalnymi, sportowymi i rozrywkowymi. Rezygnując z usług transportu zorganizowanego (autokaru) byliśmy zmuszeni posługiwać się z masowymi środkami komunikacji, co mimo uciążliwości było dla młodzieży nader interesujące. Jak się okazało, pociągiem po raz pierwszy jechało wiele z nich a przejażdżka tramwajem po Krakowie była niemal tak samo atrakcyjna jak seans w kinie trójwymiarowym.
Duże znaczenie miał fakt niewielkiej liczebności grupy (ograniczonej liczbą miejsc noclegowych), co dało nam dużą swobodę przemieszczania i miało także olbrzymie znaczenie dla integracji grupy.
Młodzieżowe Obserwatorium w Niepołomicach rozwija się i w najbliższym czasie przybędzie ponad drugie tyle miejsc noclegowych, a ponieważ zainteresowanie młodzieży jest duże i jesteśmy mile widziani prze pracowników Młodzieżowego Obserwatorium Astronomicznego następne wyjazdy odbędą się prawdopodobnie w bardziej licznej grupie.

II.-IV. Kolejno w latach 2003 do 2006 odbyły się wyjazdy na Astronomiczne Zielone Szkoły do Niepołomic . Sporządzono z nich oddzielne sprawozdania.

V.Prelekcja astronomiczna w GOK w Dobrzeniu Wielkim 14.09.2004

W dniu 15.09.2004r. zorganizowałam przyjazd z Niepołomic pod Krakowem p. Aleksandra Trębacza, który do niedawna był dyrektorem Młodzieżowego Obserwatorium w Niepołomicach i prowadził zajęcia edukacyjne z młodzieżą szkolną. Obecnie jest autorem cyklu prelekcji oświatowych i prowadzi działalność edukacyjną o nazwie „SPOTKANIA Z ASTRONOMIĄ”.
Dzięki tej prelekcji połączonej z pokazem przeźroczy na dużym ekranie kinowym młodzież mogła się zapoznać z najnowszymi odkryciami w dziedzinie astronomii, która w ostatnich latach dzięki zdobyczom techniki i rozwojowi informatyki niezwykle poszerzyła i zmieniła wyobrażenie człowieka o Wszechświecie. Prelekcja miała bardzo interesujący przebieg, a udostępnione przeźrocza dostarczały niezwykłych efektów wizualnych.
W spotkaniu brało udział 44 uczniów naszego gimnazjum zebranych ze wszystkich klas. Jego efektem był wzrost zainteresowania problematyką astronomiczną. Młodzież wykonała później bardzo wiele referatów i prezentacji na różnorodne tematy związane z kosmosem.

VI. Organizacja „Spotkań z Astronomią”
dla szkół sąsiednich gmin.

Korzystając z okazji, jaką był przyjazd w nasze rejony p A. Trębacza, byłego dyrektora Młodzieżowego Obserwatorium w Niepołomicach - osoby prowadzącej ciekawą działalność oświatową udałam się do nauczycieli szkół naszej oraz sąsiedniej gminy z propozycją uczestniczenia w „SPOTKANIACH Z ASTRONOMIĄ”. Spotkała się ona z przychylnością dyrekcji tych szkół a także z dużym zainteresowaniem ze strony nauczycieli.

Na spotkanie, które odbyło się dnia 15,09.2004r w kinie Gminnego Ośrodka Kultury w Dobrzyniu Wielkim, w którym uczestniczyła moja szkoła przybyli także uczniowie z:
• Publicznej Podstawowej w Pokoju,
• Liceum Profilowanego w Pokoju,
• Publicznego Liceum oraz
• Publicznego Gimnazjum w Dobrzyniu Wielkim.
Łącznie brało udział w spotkaniu blisko dwustu uczniów.

Natomiast w następnym dniu 16.09.2004r zorganizowałam ten sam pokaz dla uczniów z:
• Publicznego Gimnazjum w Chróścicach i
• Publicznego Gimnazjum w Czarnowąsach.

W tym dniu uczestniczyło w prelekcji także blisko dwustu uczniów.

W obu spotkaniach udział wzięło prawie czterystu uczniów.

VII.Wieczorny pokaz nieba przez największy przenośny teleskop w dniu20.10.2004

Ponieważ w dniu, w którym odbywał się pokaz przeźroczy nie dopisała pogoda i nie mogły się odbyć obserwacje nieba zorganizowałam po raz drugi przyjazd p. Aleksandra Trębacza (byłego dyrektora Młodzieżowego Obserwatorium Astronomicznego w Niepołomicach) wraz z pracownikami, którzy zabrali ze sobą największy przewoźny teleskop i ulokowali go na boisku szkolnym przy Zespole Szkół Gimnazjalnych w Pokoju.
W chłodny październikowy wieczór publiczność dopisała. Na spotkanie przybyło kilkudziesięciu uczniów nie tylko z Pokoju, ale także z okolicznych wiosek, których przywieźli rodzice. Pojawili się także zaciekawieni okoliczni mieszkańcy.
Tym razem można było spojrzeć na niebo przez niezwykły przyrząd optyczny, jakim jest teleskop. Ustawiały się do niego długie kolejki, bo każdy chciał na własne oczy zobaczyć niezwykłe obiekty naszego nieba zwykle ukryte przed naszym wzrokiem. Nad wieczornym horyzontem pojawił się Księżyc. Na którym wspaniale były widoczne kratery i morza a także obszar terminatora. Poza tym można było zobaczyć niektóre planety, a także wiele odległych obiektów kosmicznych takich jak mgławice, gromady gwiazd, czy galaktyki.
P. A. Trębacz udzielał odpowiedzi na wiele wnikliwych pytań, które pojawiły się u zaciekawionych uczniów. Podał także efemerydy do przeprowadzenia ciekawych obserwacji najbardziej oświetlonych sztucznych satelitów Ziemi. Poznali także elementarne pojęcia związane z obserwacja nieba.
Spotkanie trwało do późnych godzin wieczornych i dopiero pojawiające się na niebie chmury sprawiły, że kilkugodzinne spotkanie zakończyło się.

VIII.Wyjazd do Śląskiego Planetarium w Chorzowie.

W ramach projektu udało mi się zorganizować wyjazd do Śląskiego Planetarium w Chorzowie (niestety, z powodu bardzo ważnych przyczyn osobistych nie mogłam w niej uczestniczyć). Poza integracją młodzieży celem wyjazdu było zwiedzenie Śląskiego Planetarium w Chorzowie oraz udział w lekcjach z astronomii poruszającej następujące zagadnienia:
a. zjawiska w układzie Słońce Ziemia Księżyc,
b. zaćmienia Słońca i Księżyca,
c. gwiazdozbiory,
d. składniki i struktura Układu Słonecznego
e. składniki i struktura Galaktyki

W wycieczce tej brało udział 39 uczniów, ze wszystkich klas gimnazjalnych.

IX. Wykonanie gazetek i plansz w klasopracowni fizycznej o tematyce astronomicznej.

Uczniowie zainteresowani astronomią własnoręcznie wykonali plansze dydaktyczne, które przyozdobiły ściany klasopracowni fizycznej.
Niektóre z nich są ogromnych rozmiarów i wymagały dużego wkłady pracy. Aby je zrobić uczniowie używali komputera oraz wykorzystywali informacje zawarte w Internecie. Poza tym posłużyli się materiałami zawartymi w czasopismach popularnonaukowych. Część informacji opracowali ręcznie. Dzięki ich pracom ściany klasy stały się ciekawsze i bardziej kolorowe a rówieśnicy autorów tych prac są zainteresowani nie tylko ich formą, ale i treścią.

X. Wykonanie przez uczniów referatów tematyce astronomicznej pisanych ręcznie oraz redagowanych komputerowo z wykorzystaniem informacji zawartych w książkach, czasopismach i w Internecie.

Uczniowie , którzy chcą poszerzyć swoją wiedzę i pragną wyjść nieco poza program nauczania fizyki przygotowują referaty. Aby je wykonać zmuszeni są do poszukiwania informacji w wielu różnych źródłach. Są nimi książki, czasopisma, encyklopedie multimedialne a ostatnimi czasy coraz częściej Internet.
Ci, którzy mają taką możliwość tworzą referaty za pomocą komputera, ale wielu uczniów pisze jej także w tradycyjny, ręczny sposób. Prace te często są bardzo obszerne, a zdarzają się także takie, które uczeń pisze przez kilka miesięcy. Widać w nich ogromne zaangażowanie - zawierają nie tylko dużo treści merytorycznych, ale także posiadają wysoki poziom pod względem estetycznym.
Najczęściej powtarzającym się tematem jest budowa i ewolucja Układu Słonecznego, co wynika z treści programowych zawartych w nauczaniu fizyki w klasie drugiej. Jednak coraz częściej uczniowie wychodzą dalej i piszą o budowie i ewolucji całego Wszechświata.
Z roku na rok poziom wykonanych prac jest coraz wyższy, bowiem młodsze roczniki wzorują się na starszych i próbują przewyższyć je zarówno pod względem treści jak i oprawy graficznej. W chwili obecnej dysponuję dość pokaźnym zbiorem uczniowskich prac i z satysfakcją wykorzystuję je na lekcjach.

Wykonanie przez uczniów prezentacji o tematyce astronomicznej.
Obecnie wielu uczniów posiada już umiejętność wykonania prezentacji, którą opanowali na lekcjach informatyki. W poprzednich latach były robione sporadycznie.
W ostatnim roku bardzo wielu uczniów chętnie skorzystało z możliwości zrobienie dodatkowej pracy i przygotowało ciekawe, dobrze opracowane prezentacje.
W klasach młodszych są one zazwyczaj skromniejsze i zawierają niewielką liczbę slajdów, ale starsze klasy podchodzą do tego już bardziej ambitnie i ich pokazy liczą nawet po około sto slajdów a czasami i sporo więcej. Dętego są dobrze opracowane od strony graficznej.
Tematyka jest bardzo różnorodna. Podobnie jak i w przypadku referatów przeważa Układ Słoneczny, ale wiele prac dotyczy wąskich już zagadnień jak np. czarne dziury, komety, księżyce różnych planet, Droga Mleczna, mgławice, gwiazdozbiory, kosmonautyka, najwięksi odkrywcy kosmosu, historia astronomii.
Wiele jest także prac podchodzących do pracy kompleksowo zawierających zagadnienia będące jakby przekrojem przez astronomię.
Staram się nie narzucać uczniom tematów przygotowywanych prze nich prac. Są w ten sposób zmuszeni do poszukiwań i odnajdują to, co ich najbardziej interesuje. W ten sposób poszerzają swoje horyzonty a także przyczyniają się do tego, iż ich koledzy mogą korzystać z wykonanych przez nich prezentacji podczas lekcji w pracowni komputerowej.

EWALUACJA i EFEKTY

Podstawowy cel związany z projektem został osiągnięty. Młodzież przejawia zdecydowanie większe zainteresowanie astronomią. Przejawia się to np. zwiększoną liczbą wykonanych dodatkowych prac o tej tematyce. Na lekcjach coraz częściej zadają pytania świadczące o znajomości tematyki. Rozbudzili ciekawość prowadząca do poznania swojego miejsca we wszechświecie, jego budową, pięknem oraz ewolucją,. Zaintrygowani zostali problematyką związana z lotami kosmicznymi, wpływem stanu nieważkości na organizmy żywe, naziemną obsługa lotów. Zrozumieli też , że pęd do wiedzy może pozwolić poznać różne zakątki całego świta i umożliwić odbycie stosunkowo tanich dalekich podróży, czego dowodem są dalekie ekspedycje na zaćmienia ich kolegów z MOA w Niepołomicach.
Wyjazdy na zielone szkoły pozwoliły natomiast zrealizować bardziej szczegółowe cele związane z ogólnym rozwojem młodego człowieka. Uczestnicy Astronomicznych Zielonych Szkół
• pogłębili uczucia patriotyczne i dumę z dziedzictwa narodowego poprzez zwiedzenie pięknych zabytków w Krakowie a także w Niepołomicach ,
• cześć uczestników zakochała się w Krakowie i postawiła sobie za cel podjęcie w nim w przyszłości studiów,
• zauważyli piękno legend krakowskich poprzez rzeczywiste spotkanie z ich elementami,
• oglądając dzieła sztuki polskich artystów wzmocnili i rozwinęli poczucie piękna,
• zintegrowali się, potrafili zadbać o wspólne dobro, bezpieczeństwo, nauczyli się wzajemnej odpowiedzialności za kolegę oraz za całą grupę,
• potrafią docenić urodę i klimat małego ale bardzo zadbanego miasteczka,
• poznali najnowsze zdobycze kinematografii a także obiekty rozrywkowe dostępne w wielkich miastach,
• potrafili zorganizować sobie czas wolny w sposób czynny i bezpieczny oraz z korzyścią dla zdrowia,
• poznali zasady obowiązujące w środkach komunikacji miejskiej i krajowej oraz nauczyli się je przestrzegać,
• pogłębili swoją samodzielność w wielu dziedzinach życia (higiena, zakupy, porządek, umiejętność radzenia sobie i podejmowania decyzji w różnych nietypowych sytuacjach),
• nauczyli się odpowiedzialności za siebie i grupę.

Bardzo cieszącym mnie efektem Astronomicznych Zielonych Szkół jest fakt rozbudzenia w młodzieży, szczególnie tej uzdolnionej głębokiej motywacji do pojęcia w przyszłości studiów w Krakowie. Wiąże się to z odkrytą przy okazji wyjazdów fascynacją tym miastem. Będzie to na pewno procentować większą niż do tej pory motywacją do nauki mimo, że cel jest bardzo odległy.
Miłe też są dochodzące mnie sygnały od nauczycieli fizyki pracujących w szkołach średnich, że uczestnicy „moich” zielonych szkół zabiegają o to, by ich wychowawcy organizowali wyjazdy do Niepołomic.
Trzyletni projekt „Z Astronomią na Ty” przyniósł tak wiele pozytywnych efektów i cieszy się tak dużym uznaniem zarówno młodzieży jak i ich rodziców, że należy go kontynuować. W związku z rozbudową bazy noclegowej będzie można objąć wyjazdem do Niepołomic większą liczbę młodzieży.
Korzystne dla szkoły będzie objęcie akcją młodszych roczników tj. klasy pierwsze i drugie, tak by można było rozwijać dalej na terenie szkoły rozbudzone zainteresowania.